شيخ حسين انصاريان
105
تفسير و شرح صحيفه سجاديه (فارسى)
اقتصادى است . گاهى در طول يك سال اتّفاق مىافتد كه خرج و دخل يك مؤمن آبرومند ، با هم تفاوت پيدا مىكند ، به اين معنا كه خرج سالانهء او در عين حالى كه كاسب و زحمتكش و فعّال است از دخلش به خاطر حوادثى بيشتر مىشود ، در اين صورت دچار كمبود و مشكل مىگردد ، كه اين مشكل را برادر مؤمنش به وسيلهء قرضالحسنه مىتواند از سر راه او بردارد . گاهى مؤمنى به ناچار به حادثهء زلزله ، سيل ، آتش سوزى ، بيمارى سهمگين ، تعمير خانه ، خريد خانه ، عروسى فرزند دچار مىآيد كه قرضالحسنه مىتواند تمام اين سختىها را تبديل به راحتى كند ، و بار سنگينى را از دوش مؤمن بردارد . در هر صورت براى قرضالحسنه در رابطه با حلّ بسيارى از مشكلات جايگاه بلندى است ، و اين عمل در ميان اعمال حسنه ويژگى خاصى دارد . نياز مردم به يكديگر اقتضا كرده كه محبّت و رحمت و عاطفهء مردم نسبت به يكديگر به صورت قرضالحسنه تجلّى كند . به همين خاطر است كه قرآن مجيد اين سند محكم الهى ، در بيش از ده آيه به قرضالحسنه اشاره كرده ، و به صورت امر الهى از آن ياد فرموده است ، و به دنبال قرآن مجيد روايات و اخبار از اين مسئله تمجيد زياد نموده ، و عمل مقابل آن را كه رباى قرضى است به شدّت مورد حمله قرار داده و ربا دهنده را مستحق عذاب الهى دانسته است . من در اين سطور ابتدا به آيات شريفهء قرآن در رابطه با قرضالحسنه و سپس به روايات و اخبار اهل بيت اشاره مىكنم ، آنگاه رباى قرضى و معاملى را از نظر قرآن و روايات بررسى مىنمايم . قرض در قرآن مجيد وَ لَقَدْ اخَذَ اللَّهُ ميثاقَ بَنى اسْرئيلَ وَ بَعَثنا مِنْهُمُ اثْنَىْ عَشَرَ نَقيباً وَ قالَ اللَّهُ انّى مَعَكُمْ لَئِنْ اقَمْتُمُ الصَّلاةَ وَ آتَيْتُمُ الزَّكاةَ وَ آمَنْتُمْ بِرُسُلى وَ عَزَّرْتُمُوهُمْ وَ